ชนิดของแมลงสาบที่พบในประเทศไทย

ชนิดแมลงสาบที่สำคัญ

จากผลการสำรวจของ Asahina และ Hasegawa (1981) Asahina (1983) สุวัฒนา (2527) และ Tawatsin และคณะ (2001) สรุปได้ว่าปัจจุบันแมลงสาบที่พบในบ้านเรือนในประเทศไทยมีหลายชนิด โดยชนิดที่พบบ่อยมีดังนี้

ชนิดของแมลงสาบในประเทศไทย

1. แมลงสาบอเมริกัน (American cockroach, Periplaneta americana) เป็นแมลงสาบที่มีขนาดใหญ่ที่สุดที่พบในบ้านเรือน ลำตัวสีน้ำตาลแดง มันวาว บน pronotum มีจุดสีดำขนาดใหญ่ 2 จุด หนวดเรียวยาวกว่าลำตัว ตัวผู้ยาว 33-40 มิลลิเมตร ตัวเมียยาว 30-35 มิลลิเมตร ปีกสีน้ำตาลแดงตลอดทั้งปีกและไม่มีแถบสีเหลืองที่ขอบปีก เป็นแมลงสาบที่พบตามท่อระบายน้ำ ห้องน้ำ ห้องครัว ตู้กับข้าว ห้องเก็บของ ใต้ฝาเพดานเป็นต้น
2. แมลงสาบบรุนเนีย (Large brown cockroach, Periplaneta brunnea) ลักษณะทั่วไปคล้ายคลึงกับแมลงสาบอเมริกัน แต่ลำตัวมีสีน้ำตาลแดงคล้ำ บน pronotum มีจุดสีดำขนาดใหญ่ 2 จุด แต่วงเส้นสีเหลืองนี้ค่อนข้างพล่ามัวไม่ค่อยชัดเจน ตัวผู้ยาว 30-37 มิลลิเมตร ตัวเมียยาว 28-35 มิลลิเมตร โดยมากมักพบแมลงสาบชนิดนี้ได้ทั่วไปตามบ้านเรือนเช่นเดียวกับแมลงสาบอเมริกัน บางครั้งอาจพบแมลงสาบชนิดนี้กัดกระดาษ ผ้า สิ่งปรักหักพังที่ทับถมอยู่เพื่อนำมาปกคลุมหรือซ่อนฝักไข่ไว้
3. แมลงสาบออสเตรเลีย (Australian cockroach, Periplaneta australasiae) เป็นแมลงสาบที่มีขนาดเล็กกว่าแมลงสาบอเมริกันเพียงเล็กน้อย แต่ลำตัวสีน้ำตาลแดงเข้มกว่าและปีกมีแถบสีเหลืองอ่อนบริเวณขอบปีกข้างละ 1 แถบประมาณ 1 ใน 3 ของความยาวปีก ลักษณะคล้ายสายสัญญาเป้ บน pronotum มีจุดสีดำขนาดใหญ่ 2 จุด ล้อมรอบด้วยวงสีเหลืองเด่นชัด รอบนอกสุดเป็นวงสีดำ อาจพบริเวณนอกบ้าน ตามโรงเรือนเพาะชำต้นไม้ โดยมากกัดกินต้นไม้
4. แมลงสาบฟูริจิโนซ่า (Smokybrown cockroach, Periplaneta fuliginosa) เป็นแมลงสาบที่มีลักษณะใกล้เคียงกับแมลงสาบอเมริกัน แต่ลำตัวสีน้ำตาลเข้มมันวาวทั้งตัวผู้และตัวเมีย บริเวณ pronotum มีจุดสีดำเงา ลักษณะหนวดเรียวและยาวกว่าลำตัว ทั้งสองเพศมีปีกเจริญดีและยาวถึงปลายของส่วนท้อง ความยาวของลำตัวประมาณ 30-34 มิลลิเมตร สำรวจพบแมลงสาบครั้งแรกในประเทศไทยเมื่อปี พ.ศ. 2544 พบที่จังหวัดเชียงใหม่ทั้งในและนอกบ้านบริเวณที่สำรวจพบ คือ ห้องนอน และ ห้องครัว
5. แมลงสาบเยอรมัน (German cockroach, Blattella germanica) เป็นแมลงสาบที่มีขนาดเล็ก มีหนวดยาวกว่าลำตัว ตัวผู้ยาว 11-13 มิลลิเมตร ตัวเมียยาว 11-15 มิลลิเมตร ลำตัวสีน้ำตาลซีด แต่เป็นประกายในช่วงกลางวันจะหลบซ่อนตามพื้นที่ที่มีช่องว่างระหว่างพนักห้อง ยังพบได้ตามรอยแตกรอยแยก ของสนามหญ้า พุ่มไม้ ถังขยะ
6. แมลงสาบลิทุริคอลิส (Smaller German cockroach, Blattella lituricollis) เป็นแมลงสาบที่มีขนาดลักษณะคล้ายกับแมลงสาบเยอรมันมาก มีหนวดเรียวและยาวกว่าลำตัว ทั้งตัวผู้และตัวเมียยาวประมาณ 11-13 มิลลิเมตร ลำตัวสีน้ำตาลซีดอ่อนกว่าแมลงสาบเยอรมัน pronotum มีสีพื้นเป็นสีน้ำตาลอ่อนมีแถบสีดำ 2 แถบ ชอบเกาะอยู่ตามฝาผนังบ้าน นอกบ้านจะพบตามพื้นรอบตัวบ้าน
7. แมลงสาบผี (Harlequin cockroach, Neostylopyga rhombifolia) เป็นแมลงสาบที่มีขนาดปานกลางจนถึงขนาดใหญ่ มีหนวดเรียวและยาวกว่าลำตัว ตัวผู้ยาว 18-26 มิลลิเมตร ตัวเมียยาว 22-31 มิลลิเมตร ลำตัวเป็นลวดลายสวยงามสีน้ำตาลเข้มหรือสีดำสลับสีเหลือง ในอาคารบ้านเรือนจะพบในกล่องกระดาษหรือภาชนะที่ใช้เก็บวัสดุสิ่งของ ห้องครัว ตู้กับข้าว
8. แมลงสาบซินเนเรีย (Lobster cockroach, Nauphoeta cinerea) เป็นแมลงสาบขนาดกลางส่วนท้องค่อนข้างอ้วนกลมขาสั้น หนวดสั้นกว่าลำตัว ตัวผู้ยาว 22-28 มิลลิเมตร ลำตัวสีน้ำตาลหม่นออกเทา pronotum มีลวดลายขยุกขยิกสีน้ำตาล ในอาคารบ้านเรือนพบบริเวณพื้นครัว ตู้เก็บของในห้องครัว กล่องเก็บวัสดุ หรืออาหารแห้ง
9. แมลงสาบเฟอร์นิเจอร์ (Brown-banded cockroach, Supella longipalpa) เป็นแมลงสาบขนาดเล็ก มีหนวดเรียวยาวกว่าลำตัว ตัวผู้ยาว 12-14 มิลลิเมตร ตัวเมียยาว 9-13 มิลลิเมตร ลำตัวสีน้ำตาลอ่อนไปจนถึงน้ำตาลเข้ม มีสีดำเป็นรูปคล้ายระฆังอยู่ตรงกลาง ชอบวางไข่ตามขอบหรือภายในตู้เฟอร์นิเจอร์
10. แมลงสาบสุรินัม หรือแมลงแกลบ (Surinam cockroach, Pycnoscelus surinamensis) เป็นแมลงสาบขนาดกลาง มักพบตามดินปลูกต้นไม้ กระถางต้นไม้ และโรงเรือนเพาะชำ

เมื่อรู้จักชนิดของแมลงสาบแล้ว อ่านต่อเรื่อง วิธีกำจัดแมลงสาบ เพื่อจัดการได้อย่างถูกวิธี

หากต้องการคำปรึกษาหรือบริการกำจัดแมลงสาบ สามารถปรึกษา บริการกำจัดแมลงของ Global Treat ได้

ที่มา: Asahina, S. & Hasegawa, K. (1981); Asahina, S. (1983); สุวัฒนา (2527); Tawatsin, A. et al. (2001)